अमेरिकाको दाबीपछि ग्रिनल्यान्डमा युरोपेली सैन्य सक्रियता बढ्दै
एजेन्सी,काठमाडौँ। अमेरिकाले ग्रिनल्यान्ड आफ्नो नियन्त्रणमा लिन सक्ने संकेत दिएपछि युरोपेली देशहरू सतर्क बनेका छन्। फ्रान्ससहित नेटोका युरोपेली सदस्य राष्ट्रहरूले ग्रिनल्यान्डमा सैन्य उपस्थिति बढाउने तयारी गरेका छन्।
डेनमार्क र ग्रिनल्यान्डका प्रतिनिधिहरूले अमेरिकासँग गम्भीर मतभेद रहेको सार्वजनिक गरेको भोलिपल्ट नै युरोपेली मुलुकहरूको यो कदम बाहिर आएको हो। ग्रिनल्यान्ड डेनमार्कअन्तर्गतको स्वायत्त क्षेत्र भए पनि अमेरिकाले त्यसलाई आफ्नो रणनीतिक सुरक्षासँग जोड्दै आएको छ।
फ्रान्सेली राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रोनले ग्रिनल्यान्डमा सञ्चालन हुँदै आएका युरोपेली सैन्य अभ्यासमा थप स्थल, जल तथा वायु सेनाका टोली पठाउने घोषणा गरेका छन्। युरोपको सार्वभौमसत्ता र सामरिक हितमाथि खतरा देखिए फ्रान्स पछि नहट्ने उनको स्पष्ट सन्देश छ।
म्याक्रोनले विश्व राजनीतिमा रूस र इरानजस्ता देशहरूले अस्थिरता फैलाइरहेको दाबी गर्दै त्यसको सामना गर्न युरोपले रक्षा क्षमता मजबुत बनाउनुपर्ने बताएका छन्। स्वतन्त्रता जोगाउन शक्तिशाली रक्षा संयन्त्र र छिटो निर्णय क्षमता अपरिहार्य भएको उनको भनाइ छ।
यसै सन्दर्भमा फ्रान्सले आफ्नो रक्षा बजेटमा उल्लेख्य वृद्धि गर्ने घोषणा गरेको छ। सन् २०३० सम्ममा हालको खर्चमा थप ३६ अर्ब युरो लगानी गरिनेछ, जुन पहिले स्वीकृत ४१३ अर्ब युरोभन्दा अतिरिक्त हो। यो बजेट फ्रान्सलाई प्राविधिक र रणनीतिक रूपमा सक्षम बनाउने उद्देश्यले केन्द्रित हुने बताइएको छ।
यसबीच पोल्यान्डले भने ग्रिनल्यान्डमा सेना नपठाउने स्पष्ट गरेको छ। प्रधानमन्त्री डोनाल्ड टस्कले नेटोभित्रै एक सदस्य राष्ट्रले अर्को सदस्यको भूभाग कब्जा गर्ने प्रयास विश्वकै लागि विनाशकारी हुने चेतावनी दिएका छन्।
टस्कको प्रतिक्रिया अमेरिकी पूर्वराष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले ग्रिनल्यान्डलाई अमेरिकी सुरक्षाका लागि नियन्त्रणमा लिनुपर्ने अभिव्यक्ति दिएपछि आएको हो। ट्रम्पले रूस वा चीनको प्रभाव रोक्न सबै विकल्प खुला राखिने बताउँदै आएका छन्।
डेनमार्क नेटो सदस्य भएकाले उसले सहयोगी राष्ट्रहरूसँग मिलेर ग्रिनल्यान्डमा सैन्य अभ्यासको तयारी गरिरहेको छ, जसमा फ्रान्स र जर्मनीका सैनिक टोलीहरू सहभागी भइसकेका छन्।